Kusur Bilirkişiliği

Kusur Bilirkişiliği

Kusur bilirkişiliği, trafik kazaları, iş kazaları ve benzeri olayların teknik ve hukuki açıdan incelenerek olayın meydana geliş şeklinin, tarafların davranışlarının ve kazaya etki eden insan, araç, yol ve çevre koşullarının değerlendirilmesine yönelik bilirkişilik faaliyetidir.

Kusur incelemelerinde; kaza tespit tutanağı, olay yeri krokisi, fotoğraflar, kamera kayıtları, araçlardaki hasar ve deformasyonlar, fren ve lastik izleri, teknik raporlar, tanık ve taraf ifadeleri, yol ve hava koşulları ile ilgili mevzuat gibi çeşitli veriler birlikte değerlendirilir.

Amaç, mevcut deliller ve teknik veriler üzerinden kazanın nasıl meydana geldiğini ortaya koymak ve tarafların olayın meydana gelmesindeki etkilerini teknik esaslar çerçevesinde değerlendirmektir.

Trafik Kazalarında Kusur Bilirkişiliği

Trafik kazalarının teknik açıdan incelenmesinde kazanın oluş şekli, araçların hareketleri, yol ve çevre koşulları ile sürücü davranışları birlikte değerlendirilir. İnceleme sonucunda kazanın oluşumuna etki eden faktörler ve tarafların kusur durumları ilgili mevzuat ve teknik veriler çerçevesinde ele alınır.

Trafik kazalarında gerçekleştirdiğimiz teknik incelemelerde aşağıdaki konular değerlendirilebilmektedir:

Trafik kazasının oluş şeklinin belirlenmesi: Kaza öncesindeki araç hareketleri, çarpışma şekli, araçların kaza sonrasındaki konumları ve mevcut diğer deliller üzerinden olayın oluş şeklinin incelenmesi.

Tarafların kusur durumlarının değerlendirilmesi: Sürücülerin trafik kurallarına uygun davranıp davranmadıkları, gerekli dikkat ve özeni gösterip göstermedikleri ve kazanın meydana gelmesindeki etkilerinin incelenmesi.

Karayolları Trafik Kanunu kapsamındaki ihlallerin incelenmesi: Kazaya ilişkin fiil ve davranışların ilgili trafik mevzuatı açısından değerlendirilmesi.

Araç hızlarının değerlendirilmesi: Araçlarda meydana gelen deformasyonlar, fren ve lastik izleri, araçların yörüngeleri, kamera kayıtları ve mevcut diğer teknik verilerden yararlanılarak çarpışma öncesi veya çarpışma anındaki hızlara ilişkin değerlendirmeler yapılması.

Çarpışma noktası ve çarpışma açısının belirlenmesi: Araç ve yol üzerindeki izler, parçaların dağılımı, deformasyonlar ve diğer olay yeri verileri kullanılarak çarpışma noktasının ve çarpışma geometrisinin incelenmesi.

Yol, hava ve çevre koşullarının değerlendirilmesi: Görüş mesafesi, aydınlatma, yol yüzeyi, yol geometrisi, hava şartları, trafik işaretleri ve diğer çevresel faktörlerin kazaya etkisinin incelenmesi.

Sürücü ve insan faktörünün değerlendirilmesi: Sürücü davranışları, reaksiyon süresi, dikkat ve görüş koşulları ile olayın önlenebilirliği bakımından teknik değerlendirmeler yapılması.

Trafik Kazalarında Hız Analizi

Trafik kazalarında araçların hızlarının belirlenmesi, kazanın oluş şeklinin anlaşılması bakımından önemli teknik inceleme konularından biridir. Hız değerlendirmesinde araçlardaki deformasyonlar, fren izleri, lastik izleri, araçların kaza sonrası hareket ve konumları, kamera kayıtları, yol eğimi ve diğer teknik veriler birlikte ele alınabilir.

Sürücü ifadeleri, olay yeri fotoğrafları ve görüntü kayıtlarının niteliği de hız analizinin güvenilirliği açısından önem taşımaktadır. Mevcut verilerin yeterliliği ve teknik sınırları dikkate alınarak değerlendirme yapılır.

Çarpışma Noktasının ve Çarpışma Açısının Belirlenmesi

Kazanın meydana geldiği noktada bulunan fren izleri, lastik izleri, sürtünme ve kazıntı izleri, araç parçaları ve diğer fiziksel bulgular çarpışmanın gerçekleştiği alanın belirlenmesine yardımcı olabilir.

Elde edilen veriler kullanılarak olay yeri bilgisayar ortamında ölçekli olarak modellenebilir. Araçların hareket yönleri ve çarpışma geometrileri değerlendirilerek kazanın oluş şekline ilişkin teknik analiz gerçekleştirilebilir.

Zaman-Mesafe Analizi

Zaman-mesafe analizi, özellikle kavşak kazaları, yaya-araç çarpışmaları ve önlenebilirlik değerlendirmelerinde kullanılan teknik inceleme yöntemlerinden biridir.

Olaydan önceki zaman diliminde araçların ve yayaların konumları, hareketleri, hızları ve birbirleriyle olan mesafeleri değerlendirilerek farklı zaman anlarında ortaya çıkan durumlar analiz edilebilir.

Bu çalışmalar sayesinde sürücünün tehlikeyi fark etme, reaksiyon gösterme ve kazadan kaçınma imkânı bulunup bulunmadığı teknik veriler çerçevesinde değerlendirilebilir.

Kazadan Kaçınma ve Önlenebilirlik Analizi

Trafik kazalarında yalnızca kazanın nasıl meydana geldiğinin belirlenmesi değil, kazanın belirli koşullar altında önlenebilir olup olmadığının değerlendirilmesi de önem taşıyabilir.

Bu kapsamda farklı hız, yön, mesafe, reaksiyon ve yol koşulları dikkate alınarak alternatif senaryolar oluşturulabilir. Teknik veriler ile desteklenen senaryolar üzerinden sürücülerin ve diğer yol kullanıcılarının kazayı önleme veya etkilerini azaltma imkânları incelenebilir.

Emniyet Kemeri Kullanım Analizi

Ölümlü veya yaralanmalı trafik kazalarında emniyet kemeri kullanımının bulunup bulunmadığı, kazanın oluş şekli ve araç içerisindeki kişinin maruz kaldığı kuvvetler bakımından ayrıca değerlendirilebilir.

Araç içerisindeki kişinin konumu, araçtaki deformasyonlar, güvenlik sistemleri, mevcut teknik bulgular ve tıbbi veriler birlikte değerlendirilerek emniyet kemerinin kullanımı ve kazanın yaralanma üzerindeki muhtemel etkileri konusunda teknik inceleme yapılabilir.

Biyomekanik İnceleme

Biyomekanik inceleme, trafik kazalarında insan vücudunun maruz kaldığı kuvvetlerin ve temasların yaralanma mekanizmasıyla ilişkisinin teknik açıdan değerlendirilmesine yönelik çalışmaları kapsar.

Araç içerisindeki kişinin konumu, çarpışmanın yönü, araç deformasyonları, güvenlik sistemleri, olayın oluş şekli ve mevcut tıbbi bulgular birlikte incelenerek yaralanma mekanizmasına ilişkin teknik değerlendirmeler yapılabilir.

Trafik Kazalarının Oluş Şekline Göre İncelenmesi

Trafik kazaları farklı çarpışma ve hareket biçimleriyle meydana gelebilmektedir. Teknik incelemelerde olayın niteliğine göre karşılıklı çarpışma, arkadan çarpma, yandan çarpma, yan yana çarpışma, savrulma, takla atma, yoldan çıkma, duran araca çarpma, zincirleme çarpışma, çoklu çarpışma, engel veya cisimle çarpışma, yayaya çarpma, hayvana çarpma, devrilme ve araçtan cisim veya kişi düşmesi gibi farklı kaza türleri değerlendirilebilir.

Kaza Yerine Göre Trafik Kazası İncelemesi

Kazanın meydana geldiği yol ve kavşak yapısı, kusur değerlendirmesinde önemli teknik unsurlardan biridir. Bu kapsamda trafik ışıklı kavşaklar, bölünmüş yol kavşakları, trafik işaret ve levhaları bulunan kavşaklar ile kontrolsüz kavşaklarda meydana gelen kazalar ayrı ayrı incelenebilir.

Yolun geometrik yapısı, şerit düzeni, görüş mesafesi, trafik işaretleri, aydınlatma, yol yüzeyi ve diğer çevresel koşullar kazanın oluşumuna etkileri bakımından değerlendirilebilir.

Takograf ve Sürüş Verilerinin İncelenmesi

Ticari araçların karıştığı kazalarda mevcut olması halinde takograf verileri de teknik incelemenin önemli unsurlarından biri olabilir.

Elektronik, analog ve dijital takograf kayıtları ile elde edilen sürüş ve çalışma verileri incelenerek aracın hareketleri, sürüş süreleri, hız bilgileri ve mevcut diğer teknik veriler kazanın oluş şekli bakımından değerlendirilebilir.

Kaza Mahallinin Adli ve Teknik İncelenmesi

Kaza mahallinde bulunan fiziksel ve teknik bulguların doğru değerlendirilmesi, kazanın oluş şeklinin belirlenmesinde önem taşımaktadır.

Bu kapsamda fren izleri, lastik izleri, sürtünme ve kazıntı izleri, araç parçaları, yol üzerindeki izler ve mevcut diğer fiziksel bulgular incelenebilir. Olay yeri fotoğrafları, krokiler, kamera kayıtları ve diğer deliller de bu incelemeye dahil edilebilir.

Araç ve Araç Aksamlarının İncelenmesi

Kazaya karışan araçların dış gövdesinde ve mekanik aksamlarında meydana gelen hasar ve deformasyonlar, kazanın oluş şeklinin belirlenmesine yönelik önemli teknik veriler sağlayabilir.

Araç üzerindeki hasarların konumu, niteliği ve birbirleriyle olan ilişkisi; çarpışma yönü, çarpışma geometrisi ve araçların hareketleriyle birlikte değerlendirilir. Gerekli durumlarda araçların güvenlik sistemleri ve ilgili mekanik aksamları da inceleme kapsamına alınabilir.

Dosya ve Deliller Üzerinden Kusur Değerlendirmesi

Kusur incelemesinde yalnızca kaza tespit tutanağı veya olay yeri krokisi değil, dosyada bulunan tüm teknik ve hukuki verilerin birlikte değerlendirilmesi önemlidir.

Taraf ve tanık ifadeleri, kaza tespit tutanağı, olay yeri krokisi, fotoğraf ve video kayıtları, kriminal incelemeler, adli tıp bulguları, araç hasarları, mühendislik verileri, yol ve hava koşulları ile ilgili mevzuat birlikte değerlendirilerek kazanın oluşumuna etki eden faktörler ortaya konulabilir.

Trafik Kazalarında Kusur ve İhlal Analizi

Trafik kazalarında tarafların davranışları, Karayolları Trafik Kanunu ve ilgili trafik mevzuatı kapsamında değerlendirilir. Sürücülerin uyması gereken kuralların ihlal edilip edilmediği, gerekli dikkat ve özenin gösterilip gösterilmediği ve söz konusu davranışların kazanın meydana gelmesine etkisi teknik veriler çerçevesinde incelenir.

Çoklu ve zincirleme kazalarda ise her bir aracın ve sürücünün hareketleri ayrı ayrı değerlendirilerek kazanın oluşumundaki etkileri incelenebilir.

Hasarlı, Yaralanmalı ve Ölümlü Trafik Kazalarının İncelenmesi

Kusur bilirkişiliği kapsamında maddi hasarlı, yaralanmalı ve ölümlü trafik kazaları teknik açıdan incelenebilir. Kazanın niteliğine göre araç hasarları, olay yeri bulguları, kamera kayıtları, sürücü ve tanık ifadeleri, tıbbi veriler ve diğer teknik deliller değerlendirilerek olayın oluş şekli ve kusur bakımından önem taşıyan hususlar ortaya konulabilir.

İş Kazalarında Kusur Bilirkişiliği

İş kazalarında kusur bilirkişiliği, meydana gelen olayın teknik yönlerinin, işyeri koşullarının, kullanılan makine ve ekipmanların, çalışan davranışlarının ve iş sağlığı ve güvenliği bakımından alınması gereken tedbirlerin incelenmesini kapsar.

İş kazasının meydana gelmesinde güvensiz koşullar, güvensiz davranışlar, işyeri ortamı, makine ve ekipmanların teknik durumu ve alınması gereken güvenlik önlemleri ayrı ayrı değerlendirilebilir.

İş Kazalarında İncelenen Hususlar

İş mevzuatı ve iş sağlığı ve güvenliği kuralları: Olayın meydana geldiği çalışma ortamında uygulanması gereken mevzuat ve güvenlik kurallarının değerlendirilmesi.

Kusur durumunun değerlendirilmesi: İşveren, çalışan ve olayda sorumluluğu bulunabilecek diğer kişilerin davranışlarının kazanın meydana gelmesine etkisinin incelenmesi.

Güvensiz koşulların ve davranışların incelenmesi: Kazaya neden olabilecek çalışma koşulları, güvenlik eksiklikleri ve çalışan davranışlarının teknik açıdan değerlendirilmesi.

İşyeri ortamının incelenmesi: Çalışma alanının fiziksel koşulları, çalışma düzeni, güvenlik tedbirleri ve olayın meydana geldiği ortamın teknik özelliklerinin değerlendirilmesi.

Makine, cihaz ve ekipman incelemesi: Kazaya neden olduğu değerlendirilen makine, cihaz ve ekipmanların teknik özellikleri, güvenlik sistemleri ve çalışma koşullarının incelenmesi.

Teknik olay analizi: İş kazasının meydana geliş sürecinin olay öncesi, olay anı ve olay sonrası veriler üzerinden teknik olarak değerlendirilmesi.

Emsal olay ve dosya incelemesi: Gerektiğinde benzer olaylara ilişkin teknik verilerin ve dosyada bulunan ilgili belgelerin karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi.

Kusur Bilirkişiliğinde Kapsamlı Teknik İnceleme

Trafik ve iş kazalarında kusur değerlendirmesi, tek bir belge veya bulgu üzerinden yapılabilecek basit bir inceleme değildir. Kazanın oluş şeklinin doğru şekilde ortaya konulabilmesi için mevcut tüm delillerin ve teknik verilerin bir bütün olarak değerlendirilmesi gerekir.

Bu kapsamda insan faktörü, araç ve makine kaynaklı unsurlar, yol ve işyeri koşulları, çevresel faktörler, mevzuat hükümleri ve olayın fiziksel bulguları birlikte ele alınarak teknik inceleme gerçekleştirilir.

Yapılan değerlendirmeler sonucunda elde edilen teknik bulgular, ilgili mevzuat ve somut olayın özellikleri çerçevesinde raporlanarak hukuki süreçte değerlendirilmek üzere sunulabilir.